DNS Yanit Kodlari: NXDOMAIN, SERVFAIL ve REFUSED Ne Anlatir?

DNS Yanıt Kodları: NXDOMAIN, SERVFAIL ve REFUSED Ne Anlatır?

Site açılmıyor ve sorgu aracı size kısa bir kod veriyor. Bu kod, sorunun nerede olduğunu aslında oldukça net söyler — ama çoğu kişi hepsini "DNS çalışmıyor" diye tek torbaya koyar. Oysa her kod farklı bir müdahale gerektirir.

Bu yazı, DNS yanıt kodlarını ayırt etmeyi ele alıyor.

Üç Temel Kod

Dördüncü satır en çok karıştırılan durumdur: bir sorgunun başarılı dönmesi ama hiçbir kayıt içermemesi, alan adının var olduğu ama sorduğunuz türde kaydı bulunmadığı anlamına gelir — bu bir hata değil, geçerli bir cevaptır.

Örneğin e-posta kaydı olmayan bir alan adı böyle yanıt verir.

Birinci satır ise adın hiç var olmadığını kesin olarak bildirir.

Bu ayrım, teşhisin ilk adımıdır.

Ad Bulunamadı

• Alan adı kayıtlı olmayabilir.
• Süresi dolmuş olabilir.
• Alt alan adı tanımlanmamış olabilir.

İkinci madde en sık karşılaşılan gerçek nedendir: süresi dolan bir alan adı, ad sunucularından çekildiği için aniden bulunamaz hâle gelir — site kapanmaz, adres tamamen yok olur ve e-postalar da anında durur.

Bu durumda sorgu aracında kayıt durumu kontrol edilmelidir.

Üçüncü madde ise yalnızca belirli bir alt adres için geçerlidir.

Ana alan adı çalışırken alt adres bulunamıyorsa kayıt eksiktir.

Sunucu Hatası

1. Ad sunucusuna ulaşılamıyor olabilir.
2. Bölge dosyasında hata olabilir.
3. Güvenlik imzası doğrulanamıyor olabilir.

Üçüncü madde giderek daha sık görülen bir nedendir: imzalı bir alan adında imza süresi dolduğunda veya anahtar uyuşmazlığı olduğunda, çözümleyici cevabı güvensiz sayıp sunucu hatası döndürür — kayıtlar yerinde durur ama hiç kimse siteye ulaşamaz.

Bu arıza tüm ziyaretçileri aynı anda etkiler.

Birinci madde ise ad sunucularının erişilebilirliğiyle ilgilidir.

Tüm ad sunucuları aynı anda erişilemezse bu kod döner.

Reddedildi

• Sunucu o alan adına bakmıyordur.
• Yetki devri yanlış olabilir.
• Erişim kısıtlaması olabilir.

İkinci madde geçiş dönemlerinde sıkça yaşanır: alan adının ad sunucuları yeni sağlayıcıya çevrilmiş ama o sağlayıcıda bölge henüz oluşturulmamışsa, sorgular reddedilir — kayıt kuruluşu yeni sunucuyu gösterir, yeni sunucu ise bu alan adını tanımaz.

Bu, taşıma sırasında en sık yapılan sıralama hatasıdır.

Doğru sıra, önce bölgeyi oluşturup sonra sunucuları değiştirmektir.

Üçüncü madde ise iç ağ sunucularında görülür.

Yanıt Gelmemesi

Bu ayrım teşhisi ikiye böler: bir hata kodu almak aslında iyi haberdir çünkü sunucuya ulaşıldığı anlamına gelir — hiç yanıt gelmemesi ise ağ, güvenlik duvarı veya sunucunun tamamen kapalı olduğunu gösterir.

Zaman aşımı, kod almaktan daha kötü bir durumdur.

Bu durumda sorun DNS yapılandırmasında değil, erişimdedir.

Farklı bir ağdan test etmek ayrımı netleştirir.

Sunucular Arası Tutarsızlık

1. Her ad sunucusu ayrı sorgulanmalı.
2. Farklı yanıt veren olabilir.
3. Bu, rastgele arıza üretir.

Üçüncü madde teşhisi en zor senaryodur: ad sunucularından biri eski veya eksik kayıt döndürüyorsa, ziyaretçilerin bir kısmı siteye ulaşır bir kısmı ulaşamaz — ve sorun sizde her denemede çalıştığı için görünmez olur.

Bu durum, bölge aktarımı başarısız olduğunda ortaya çıkar.

Her ad sunucusu tek tek sorgulanarak karşılaştırılmalıdır.

Kayıtlar birebir aynı olmalıdır.

Önbellek Etkisi

• Çözümleyici eski cevabı saklar.
• Hata cevapları da saklanır.
• Düzeltme hemen görünmez.

İkinci madde sürpriz bir gecikme üretir: bulunamadı cevabı da önbelleğe alınır — kaydı düzelttikten sonra bile çözümleyici bir süre daha eski hata cevabını vermeye devam eder.

Bu sürenin uzunluğu alan adı ayarlarına bağlıdır.

Doğrudan yetkili sunucuya sorgu yapmak, düzeltmeyi anında doğrular.

Bu yöntem, önbelleği tamamen atlar.

Teşhis Sırası

1. Yanıt kodunu belirleyin.
2. Yetkili sunucuya doğrudan sorun.
3. Tüm ad sunucularını karşılaştırın.
4. Kayıt durumunu kontrol edin.

İkinci madde çoğu belirsizliği ortadan kaldırır: yetkili ad sunucusuna doğrudan sorgu yapmak, aradaki tüm önbellekleri devre dışı bırakır ve kaydın gerçek hâlini gösterir — bu tek adım, yayılma tartışmalarını bitirir.

Dördüncü madde ise adın hâlâ kayıtlı olduğunu doğrular.

Süresi dolmuş bir alan adında teknik teşhis anlamsızdır.

Alan adının durumunu domain sorgulama hizmeti ile kontrol ederek kayıt tarafındaki sorunları hızla ayırt edebilirsiniz.

Sonuç

Her DNS hatası aynı şey değildir. Ad bulunamadı kaydın yokluğunu, sunucu hatası cevap üretilemediğini, reddedildi ise sunucunun o alan adına bakmadığını söyler. En sık taşıma hatası da buradadır: ad sunucuları çevrilmiş ama yeni sağlayıcıda bölge oluşturulmamışsa sorgular reddedilir. Teşhiste ilk adım hep aynıdır — yetkili ad sunucusuna doğrudan sorgu yapmak aradaki tüm önbellekleri devre dışı bırakır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Ad bulunamadı hatası ne demek?

Bu adın kesinlikle var olmadığı anlamına gelir. En sık gerçek nedeni süresi dolmuş alan adıdır: ad sunucularından çekildiği için adres tamamen yok olur, site kapanmaz ve e-postalar da anında durur. Alt alan adı tanımlanmamışsa da bu kod döner.

Sorgu başarılı ama kayıt gelmiyor?

Bu bir hata değil, geçerli bir cevaptır: alan adı vardır ama sorduğunuz türde kaydı yoktur. Örneğin e-posta kaydı tanımlanmamış bir alan adı, e-posta sorgusuna böyle yanıt verir.

Sorgum neden reddediliyor?

Sorgulanan sunucu o alan adına bakmıyordur. En sık neden taşıma sırasındaki sıralama hatasıdır: ad sunucuları yeni sağlayıcıya çevrilmiş ama orada bölge henüz oluşturulmamıştır. Doğru sıra, önce bölgeyi oluşturup sonra sunucuları değiştirmektir.

Kaydı düzelttim ama hata devam ediyor?

Hata cevapları da önbelleğe alınır; çözümleyici bir süre daha eski cevabı vermeye devam eder. Yetkili ad sunucusuna doğrudan sorgu yaparak kaydın gerçek hâlini görebilir ve düzeltmeyi anında doğrulayabilirsiniz.